De laatste dag tot de kruisiging 8 studies
- 1De voorgeleiding bij Pontius Pilatus
- 2De verdeling van de kleren en de spot
- 3Het gesprek met de twee misdadigers naast hem
- 4Het gesprek van Jezus met Johannes en de vrouwen
- 5De nacht op de middag
Bediening van Petrus 1 studie
De laatste dag tot de kruisiging
-
PER341
De voorgeleiding bij Pontius Pilatus
De perikoop PER341 reconstrueert de voorgeleiding van Jezus bij Pontius Pilatus op vrijdagochtend, rond 6.45 uur, na zijn veroordeling in de nacht door het Sanhedrin. Door Matteüs, Marcus, Lucas en Johannes naast elkaar te leggen, analyseert het artikel de nauwkeurige chronologie, de rol van Kajafas, de weigering van de religieuze leiders om het Praetorium binnen te gaan en het gesprek tussen Jezus en Pilatus, die als enige bevoegd was een doodvonnis uit te spreken.
Lukas 22.61-62 (De Heilige Schrift 1917) :En de Heere, Zich omkerende, zag Petrus aan; en Petrus werd indachtig het woord des Heeren, hoe Hij hem gezegd had: Eer de haan zal gekraaid hebben, zult gij Mij driemaal verloochenen.En Petrus, naar buiten gaande, weende bitterlijk.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org -
PER353
De verdeling van de kleren en de spot
De perikoop PER353 analyseert de verdeling van de kleren van Jezus en de spot tijdens zijn kruisiging op Golgota. De vier evangeliën komen overeen over deze episode: de soldaten dobbelen om het naadloze onderkleed en vervullen daarmee Psalm 22.19. Lucas vermeldt het gebed van Jezus om vergeving voor zijn beulen, Marcus zijn kreet van verlatenheid en Matteüs de spot van de voorbijgangers en de religieuze leiders. Dit synoptische artikel brengt de theologische rijkdom van elk evangelieverhaal naar voren.
Mattheüs 27.31-56 (De Heilige Schrift 1917) :En toen zij Hem bespot hadden, deden zij Hem den mantel af, en deden Hem Zijn klederen aan, en leidden Hem heen om te kruisigen.En uitgaande, vonden zij een man van Cyrene, met name Simon; dezen dwongen zij, dat hij Zijn kruis droeg.En gekomen zijnde tot de plaats, genaamd Golgotha, welke is gezegd Hoofdschedelplaats,Gaven zij Hem te drinken edik met gal gemengd; en als Hij dien gesmaakt had, wilde Hij niet drinken.Toen zij nu Hem gekruisigd hadden, verdeelden zij Zijn klederen, het lot werpende; opdat vervuld zou worden, hetgeen gezegd is door den profeet: Zij hebben Mijn klederen onder zich verdeeld, en hebben het lot over Mijn kleding geworpen.En zij, nederzittende, bewaarden Hem aldaar.En zij stelden boven Zijn hoofd Zijn beschuldiging geschreven: DEZE IS JEZUS, DE KONING DER JODEN.Toen werden met Hem twee moordenaars gekruisigd, een ter rechter-, en een ter linker zijde.En die voorbijgingen, lasterden Hem, schuddende hun hoofden,En zeggende: Gij, Die den tempel afbreekt, en in drie dagen opbouwt, verlos Uzelven. Indien Gij de Zone Gods zijt, zo kom af van het kruis.En desgelijks ook de overpriesters met de Schriftgeleerden, en ouderlingen, en Farizeen, Hem bespottende, zeiden:Anderen heeft Hij verlost, Hij kan Zichzelven niet verlossen. Indien Hij de Koning Israels is, dat Hij nu afkome van het kruis, en wij zullen Hem geloven.Hij heeft op God betrouwd; dat Hij Hem nu verlosse, indien Hij Hem wel wil; want Hij heeft gezegd: Ik ben Gods Zoon.En hetzelfde verweten Hem ook de moordenaars, die met Hem gekruisigd waren.En van de zesde ure aan werd er duisternis over de gehele aarde, tot de negende ure toe.En omtrent de negende ure riep Jezus met een grote stem zeggende: ELI, ELI, LAMA SABACHTHANI! dat is: Mijn God! Mijn God! Waarom hebt Gij Mij verlaten!En sommigen van die daar stonden, zulks horende, zeiden: Deze roept Elias.En terstond een van hen toe lopende, nam een spons, en die met edik gevuld hebbende, stak ze op een rietstok, en gaf Hem te drinken.Doch de anderen zeiden: Houd op, laat ons zien, of Elias komt, om Hem te verlossen.En Jezus, wederom met een grote stem roepende, gaf den geest.En ziet, het voorhangsel des tempels scheurde in tweeen, van boven tot beneden; en de aarde beefde, en de steenrotsen scheurden.En de graven werden geopend, en vele lichamen der heiligen, die ontslapen waren, werden opgewekt;En uit de graven uitgegaan zijnde, na Zijn opstanding, kwamen zij in de heilige stad, en zijn velen verschenen.En de hoofdman over honderd, en die met hem Jezus bewaarden, ziende de aardbeving, en de dingen, die geschied waren, werden zeer bevreesd, zeggende: Waarlijk, Deze was Gods Zoon!En aldaar waren vele vrouwen, van verre aanschouwende, die Jezus gevolgd waren van Galilea, om Hem te dienen.Onder dewelke was Maria Magdalena, en Maria, de moeder van Jakobus en Joses, en de moeder der zonen van Zebedeus.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org -
PER354
Het gesprek met de twee misdadigers naast hem
Perikoop 354 analyseert het unieke gesprek dat Lucas weergeeft tussen Jezus en de twee misdadigers die naast hem gekruisigd werden (Lc 23,39-43). De een bespot Jezus; de ander erkent zijn schuld, bevestigt de onschuld van Jezus en vraagt om in zijn koninkrijk te worden opgenomen. Jezus belooft hem het paradijs „vandaag”. Deze passage onthult een centrale theologische paradox: Jezus redt vanaf het kruis en toont een geestelijk gezag juist daar waar alles hem lijkt tegen te spreken.
Mattheüs 27.31-56 (De Heilige Schrift 1917) :En toen zij Hem bespot hadden, deden zij Hem den mantel af, en deden Hem Zijn klederen aan, en leidden Hem heen om te kruisigen.En uitgaande, vonden zij een man van Cyrene, met name Simon; dezen dwongen zij, dat hij Zijn kruis droeg.En gekomen zijnde tot de plaats, genaamd Golgotha, welke is gezegd Hoofdschedelplaats,Gaven zij Hem te drinken edik met gal gemengd; en als Hij dien gesmaakt had, wilde Hij niet drinken.Toen zij nu Hem gekruisigd hadden, verdeelden zij Zijn klederen, het lot werpende; opdat vervuld zou worden, hetgeen gezegd is door den profeet: Zij hebben Mijn klederen onder zich verdeeld, en hebben het lot over Mijn kleding geworpen.En zij, nederzittende, bewaarden Hem aldaar.En zij stelden boven Zijn hoofd Zijn beschuldiging geschreven: DEZE IS JEZUS, DE KONING DER JODEN.Toen werden met Hem twee moordenaars gekruisigd, een ter rechter-, en een ter linker zijde.En die voorbijgingen, lasterden Hem, schuddende hun hoofden,En zeggende: Gij, Die den tempel afbreekt, en in drie dagen opbouwt, verlos Uzelven. Indien Gij de Zone Gods zijt, zo kom af van het kruis.En desgelijks ook de overpriesters met de Schriftgeleerden, en ouderlingen, en Farizeen, Hem bespottende, zeiden:Anderen heeft Hij verlost, Hij kan Zichzelven niet verlossen. Indien Hij de Koning Israels is, dat Hij nu afkome van het kruis, en wij zullen Hem geloven.Hij heeft op God betrouwd; dat Hij Hem nu verlosse, indien Hij Hem wel wil; want Hij heeft gezegd: Ik ben Gods Zoon.En hetzelfde verweten Hem ook de moordenaars, die met Hem gekruisigd waren.En van de zesde ure aan werd er duisternis over de gehele aarde, tot de negende ure toe.En omtrent de negende ure riep Jezus met een grote stem zeggende: ELI, ELI, LAMA SABACHTHANI! dat is: Mijn God! Mijn God! Waarom hebt Gij Mij verlaten!En sommigen van die daar stonden, zulks horende, zeiden: Deze roept Elias.En terstond een van hen toe lopende, nam een spons, en die met edik gevuld hebbende, stak ze op een rietstok, en gaf Hem te drinken.Doch de anderen zeiden: Houd op, laat ons zien, of Elias komt, om Hem te verlossen.En Jezus, wederom met een grote stem roepende, gaf den geest.En ziet, het voorhangsel des tempels scheurde in tweeen, van boven tot beneden; en de aarde beefde, en de steenrotsen scheurden.En de graven werden geopend, en vele lichamen der heiligen, die ontslapen waren, werden opgewekt;En uit de graven uitgegaan zijnde, na Zijn opstanding, kwamen zij in de heilige stad, en zijn velen verschenen.En de hoofdman over honderd, en die met hem Jezus bewaarden, ziende de aardbeving, en de dingen, die geschied waren, werden zeer bevreesd, zeggende: Waarlijk, Deze was Gods Zoon!En aldaar waren vele vrouwen, van verre aanschouwende, die Jezus gevolgd waren van Galilea, om Hem te dienen.Onder dewelke was Maria Magdalena, en Maria, de moeder van Jakobus en Joses, en de moeder der zonen van Zebedeus.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org -
PER355
Het gesprek van Jezus met Johannes en de vrouwen
Aan de voet van het kruis vertrouwt Jezus zijn moeder Maria toe aan Johannes, de geliefde discipel (Johannes 19.25-27). Als enige evangelie dat dit tafereel vermeldt, benadrukt Johannes de moedige aanwezigheid van de vrouwen en van Johannes op Golgota. Dit gesprek heeft een tweeledige strekking: menselijk, doordat Jezus zijn verantwoordelijkheid als zoon opneemt, en geestelijk, doordat hij een nieuw gezin instelt dat gegrondvest is op het geloof en niet op het bloed. Johannes gehoorzaamt onmiddellijk en getuigt zo van zijn trouw.
Johannes 19.27 (De Heilige Schrift 1917) :Daarna zeide Hij tot den discipel: Zie, uw moeder. En van die ure aan nam haar de discipel in zijn huis.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org -
PER356
De nacht op de middag
Perikoop 356 analyseert het optreden van duisternis tijdens de kruisiging van Jezus, van twaalf tot drie uur 's middags, zoals de drie synoptische evangeliën dat vermelden. Deze kosmische gebeurtenis wordt bestudeerd in haar chronologische en theologische dimensies: teken van goddelijk oordeel, profetische vervulling (Amos 8.9, Jesaja 53) en kuise sluier over de schande van het kruis. Zij gaat vooraf aan de laatste woorden van Jezus en zijn dood.
Mattheüs 27.45 (De Heilige Schrift 1917) :En van de zesde ure aan werd er duisternis over de gehele aarde, tot de negende ure toe.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org -
PER357
De dood van de Messias Jezus
De perikoop PER357 analyseert de dood van Jezus aan het kruis op Golgota, op vrijdag 1 april van het jaar 33, omstreeks 15 uur, aan de hand van de vier evangeliën. Matteüs en Marcus liggen heel dicht bij elkaar; Lucas vermeldt de laatste woorden van Jezus en de reactie van de centurio; Johannes, als rechtstreekse getuige, verduidelijkt de gebeurtenissen na de dood en de vervulling van de profetieën. Het artikel bevat een nauwkeurige chronologie van de drie dagen en drie nachten volgens de Joodse kalender.
Lukas 23.48 (De Heilige Schrift 1917) :En al de scharen, die samengekomen waren om dit te aanschouwen, ziende de dingen, die geschied waren, keerden wederom, slaande op hun borsten.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org -
PER359
De buitengewone tekenen bij de dood van Jezus
Bij de dood van Jezus op Golgota doen zich verscheidene buitengewone tekenen voor: het voorhangsel van de tempel scheurt van boven tot onder, als symbool van de directe toegang tot God; een aardbeving schudt de streek; rotsen splijten en graven gaan open. Deze verschijnselen, die vooral door Matteüs worden verhaald, betekenen het einde van het oude verbond, de komst van een nieuw verbond en de overwinning van Christus op de dood, bevestigd door de belijdenis van de Romeinse centurio.
Hebreeën 10.19-22 (De Heilige Schrift 1917) :Dewijl wij dan, broeders, vrijmoedigheid hebben, om in te gaan in het heiligdom door het bloed van Jezus,Op een versen en levenden weg, welken Hij ons ingewijd heeft door het voorhangsel, dat is, door Zijn vlees;En dewijl wij hebben een groten Priester over het huis Gods;Zo laat ons toegaan met een waarachtig hart, in volle verzekerdheid des geloofs, onze harten gereinigd zijnde van het kwaad geweten, en het lichaam gewassen zijnde met rein water.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org -
PER363
Het bezoek van de vertegenwoordigers van het Sanhedrin aan Pilatus
Deze perikoop, die alleen bij Matteüs voorkomt, vertelt over het bezoek van de vertegenwoordigers van het Sanhedrin aan Pilatus op zaterdagochtend om een wacht bij het graf van Jezus te verkrijgen. Uit angst voor het gerucht van een opstanding laten zij het graf verzegelen. Pilatus, pragmatisch, voldoet aan hun verzoek. Deze episode onthult de spanningen tussen de Joodse religieuze macht en het Romeinse gezag, en bereidt rechtstreeks het verhaal van de opstanding voor.
Mattheüs 27.63-64 (De Heilige Schrift 1917) :Zeggende: Heer, wij zijn indachtig, dat deze verleider, nog levende, gezegd heeft: Na drie dagen zal Ik opstaan.Beveel dan, dat het graf verzekerd worde tot den derden dag toe, opdat Zijn discipelen misschien niet komen bij nacht, en stelen Hem, en zeggen tot het volk: Hij is opgestaan van de doden; en zo zal de laatste dwaling erger zijn, dan de eerste.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org
Bediening van Petrus
-
ADA029
De moord op Stefanus
Analyse van het verhaal van de steniging van Stefanus (Handelingen 7.54-60), de eerste christelijke martelaar. Het artikel onderzoekt de woede van het Sanhedrin, het juridisch onregelmatige karakter van de terechtstelling, het visioen van de verheerlijkte Christus dat Stefanus ten deel viel, en de theologische parallel die Lucas legt tussen het lijden van de leerling en dat van Jezus. De aanwezigheid van Saulus kondigt het vervolg van het verhaal over de apostelen aan.
Handelingen 7.54-60 (De Heilige Schrift 1917) :Als zij nu dit hoorden, berstten hun harten, en zij knersten de tanden tegen hem.Maar hij, vol zijnde des Heiligen Geestes, en de ogen houdende naar den hemel, zag de heerlijkheid Gods, en Jezus, staande ter rechter hand Gods.En hij zeide: Ziet, ik zie de hemelen geopend, en den Zoon des mensen, staande ter rechter hand Gods.Maar zij, roepende met grote stemme, stopten hun oren, en vielen eendrachtelijk op hem aan;En wierpen hem ter stad uit, en stenigden hem; en de getuigen legden hun klederen af aan de voeten eens jongelings, genaamd Saulus.En zij stenigden Stefanus, aanroepende en zeggende: Heere Jezus, ontvang mijn geest.En vallende op de knieen, riep hij met grote stem: Heere, reken hun deze zonde niet toe! En als hij dat gezegd had, ontsliep hij.De Heilige Schrift 1917, publiek domein — tekst: eBible.org